Todos los librosTodos los capítulos
Hechos 9
Debajo de cada versículo en el original va la lectura aproximada, en cursiva, para quien quiera pronunciar el texto en voz alta. No es transliteración académica: no marca la sílaba tónica ni resuelve los casos que dependen del análisis gramatical, y el Nombre de cuatro letras se lee “Yahweh”, por decisión del fundador — la puntuación hebrea indica decir “Adonai”, y las Biblias en portugués lo traducen “SENHOR”.
1Saulo, respirando ainda ameaças e morte contra os discípulos do Senhor, dirigiu-se ao sumo sacerdote
Ὁ δὲ Σαῦλος ἔτι ἐμπνέων ἀπειλῆς καὶ φόνου εἰς τοὺς μαθητὰς τοῦ Κυρίου, προσελθὼν τῷ ἀρχιερεῖ,
ho de saulos eti empneon apeiles kai fonu eis tus mathetas tu kuriu proselthon to archierei
2e lhe pediu cartas para as sinagogas de Damasco, a fim de que, caso achasse alguns que eram do Caminho, assim homens como mulheres, os levasse presos para Jerusalém.
ᾐτήσατο παρ᾿ αὐτοῦ ἐπιστολὰς εἰς Δαμασκὸν πρὸς τὰς συναγωγάς, ὅπως ἐάν τινας εὕρῃ τῆς ὁδοῦ ὄντας ἄνδρας τε καὶ γυναῖκας, δεδεμένους ἀγάγῃ εἰς Ἱερουσαλήμ.
etesato par autu epistolas eis damaskon pros tas sunagogas hopos ean tinas heure tes hodu ontas andras te kai gunaikas dedemenus agage eis hierusalem
3Seguindo ele estrada fora, ao aproximar-se de Damasco, subitamente uma luz do céu brilhou ao seu redor,
Ἐν δὲ τῷ πορεύεσθαι, ἐγένετο αὐτὸν ἐγγίζειν τῇ Δαμασκῷ· καὶ ἐξαίφνης περιήστραψεν αὐτὸν φῶς ἀπὸ τοῦ οὐρανοῦ·
en de to poreuesthai egeneto auton engidzein te damasko kai exaifnes periestrapsen auton fos apo tu uranu
4e, caindo por terra, ouviu uma voz que lhe dizia: Saulo, Saulo, por que me persegues?
καὶ πεσὼν ἐπὶ τὴν γῆν, ἤκουσε φωνὴν λέγουσαν αὐτῷ, Σαούλ, Σαούλ, τί με διώκεις;
kai peson epi ten gen ekuse fonen legusan auto saul saul ti me diokeis
5Ele perguntou: Quem és tu, Senhor? E a resposta foi: Eu sou Jesus, a quem tu persegues;
Εἶπε δέ, Τίς εἶ, Κύριε; Ὁ δὲ Κύριος εἶπεν, Ἐγώ εἰμι Ἰησοῦς ὃν σὺ διώκεις· σκληρόν σοι πρὸς κέντρα λακτίζειν.
eipe de tis ei kurie ho de kurios eipen ego eimi iesus hon su diokeis skleron soi pros kentra laktidzein
6mas levanta-te e entra na cidade, onde te dirão o que te convém fazer.
Τρέμων τε καὶ θαμβῶν εἶπε, Κύριε, τί με θέλεις ποιῆσαι; Καὶ ὁ Κύριος πρὸς αὐτόν, Ἀνάστηθι καὶ εἴσελθε εἰς τὴν πόλιν, καὶ λαληθήσεταί σοι τί σε δεῖ ποιεῖν.
tremon te kai thambon eipe kurie ti me theleis poiesai kai ho kurios pros auton anastethi kai eiselthe eis ten polin kai lalethesetai soi ti se dei poiein
7Os seus companheiros de viagem pararam emudecidos, ouvindo a voz, não vendo, contudo, ninguém.
Οἱ δὲ ἄνδρες οἱ συνοδεύοντες αὐτῷ εἱστήκεισαν ἐννεοί, ἀκούοντες μὲν τῆς φωνῆς, μηδένα δὲ θεωροῦντες.
hoi de andres hoi sunodeuontes auto heistekeisan enneoi akuontes men tes fones medena de theoruntes
8Então, se levantou Saulo da terra e, abrindo os olhos, nada podia ver. E, guiando-o pela mão, levaram-no para Damasco.
Ἠγέρθη δὲ ὁ Σαῦλος ἀπὸ τῆς γῆς· ἀνεῳγμένων δὲ τῶν ὀφθαλμῶν αὐτοῦ, οὐδένα ἔβλεπε, χειραγωγοῦντες δὲ αὐτὸν εἰσήγαγον εἰς Δαμασκόν.
egerthe de ho saulos apo tes ges aneogmenon de ton ofthalmon autu udena eblepe cheiragoguntes de auton eisegagon eis damaskon
9Esteve três dias sem ver, durante os quais nada comeu, nem bebeu.
Καὶ ἦν ἡμέρας τρεῖς μὴ βλέπων, καὶ οὐκ ἔφαγεν οὐδὲ ἔπιεν.
kai en hemeras treis me blepon kai uk efagen ude epien
10Ora, havia em Damasco um discípulo chamado Ananias. Disse-lhe o Senhor numa visão: Ananias! Ao que respondeu: Eis-me aqui, Senhor!
Ἦν δέ τις μαθητὴς ἐν Δαμασκῷ ὀνόματι Ἀνανίας, καὶ εἶπε πρὸς αὐτὸν ὁ Κύριος ἐν ὁράματι, Ἀνανία. Ὁ δὲ εἶπεν, Ἰδοὺ ἐγώ, Κύριε.
en de tis mathetes en damasko onomati ananias kai eipe pros auton ho kurios en horamati anania ho de eipen idu ego kurie
11Então, o Senhor lhe ordenou: Dispõe-te, e vai à rua que se chama Direita, e, na casa de Judas, procura por Saulo, apelidado de Tarso; pois ele está orando
Ὁ δὲ Κύριος πρὸς αὐτόν, Ἀναστὰς πορεύθητι ἐπὶ τὴν ῥύμην τὴν καλουμένην Εὐθεῖαν, καὶ ζήτησον ἐν οἰκίᾳ Ἰούδα Σαῦλον ὀνόματι, Ταρσέα· ἰδοὺ γὰρ προσεύχεται,
ho de kurios pros auton anastas poreutheti epi ten rhumen ten kalumenen eutheian kai dzeteson en oikia iuda saulon onomati tarsea idu gar proseuchetai
12e viu entrar um homem, chamado Ananias, e impor-lhe as mãos, para que recuperasse a vista.
καὶ εἶδεν ἐν ὁράματι ἄνδρα ὀνόματι Ἀνανίαν εἰσελθόντα καὶ ἐπιθέντα αὐτῷ χεῖρα, ὅπως ἀναβλέψῃ.
kai eiden en horamati andra onomati ananian eiselthonta kai epithenta auto cheira hopos anablepse
13Ananias, porém, respondeu: Senhor, de muitos tenho ouvido a respeito desse homem, quantos males tem feito aos teus santos em Jerusalém;
Ἀπεκρίθη δὲ ὁ Ἀνανίας, Κύριε, ἀκήκοα ἀπὸ πολλῶν περὶ τοῦ ἀνδρὸς τούτου, ὅσα κακὰ ἐποίησε τοῖς ἁγίοις σου ἐν Ἱερουσαλήμ·
apekrithe de ho ananias kurie akekoa apo pollon peri tu andros tutu hosa kaka epoiese tois hagiois su en hierusalem
14e para aqui trouxe autorização dos principais sacerdotes para prender a todos os que invocam o teu nome.
καὶ ὧδε ἔχει ἐξουσίαν παρὰ τῶν ἀρχιερέων, δῆσαι πάντας τοὺς ἐπικαλουμένους τὸ ὄνομά σου.
kai hode echei exusian para ton archiereon desai pantas tus epikalumenus to onoma su
15Mas o Senhor lhe disse: Vai, porque este é para mim um instrumento escolhido para levar o meu nome perante os gentios e reis, bem como perante os filhos de Israel;
Εἶπε δὲ πρὸς αὐτὸν ὁ Κύριος, Πορεύου, ὅτι σκεῦος ἐκλογῆς μοι ἐστὶν οὗτος, τοῦ βαστάσαι τὸ ὄνομά μου ἐνώπιον ἐθνῶν καὶ βασιλέων, υἱῶν τε Ἰσραήλ·
eipe de pros auton ho kurios poreuu hoti skeuos ekloges moi estin hutos tu bastasai to onoma mu enopion ethnon kai basileon huion te israel
16pois eu lhe mostrarei quanto lhe importa sofrer pelo meu nome.
ἐγὼ γὰρ ὑποδείξω αὐτῷ ὅσα δεῖ αὐτὸν ὑπὲρ τοῦ ὀνόματός μου παθεῖν.
ego gar hupodeixo auto hosa dei auton huper tu onomatos mu pathein
17Então, Ananias foi e, entrando na casa, impôs sobre ele as mãos, dizendo: Saulo, irmão, o Senhor me enviou, a saber, o próprio Jesus que te apareceu no caminho por onde vinhas, para que recuperes a vista e fiques cheio do Espírito Santo.
Ἀπῆλθε δὲ Ἀνανίας καὶ εἰσῆλθεν εἰς τὴν οἰκίαν, καὶ ἐπιθεὶς ἐπ᾿ αὐτὸν τὰς χεῖρας εἶπε, Σαοὺλ ἀδελφέ, ὁ Κύριος ἀπέσταλκέ με, Ἰησοῦς ὁ ὀφθείς σοι ἐν τῇ ὁδῷ ᾗ ἤρχου, ὅπως ἀναβλέψῃς καὶ πλησθῇς πνεύματος ἁγίου.
apelthe de ananias kai eiselthen eis ten oikian kai epitheis ep auton tas cheiras eipe saul adelfe ho kurios apestalke me iesus ho oftheis soi en te hodo he erchu hopos anablepses kai plesthes pneumatos hagiu
18Imediatamente, lhe caíram dos olhos como que umas escamas, e tornou a ver. A seguir, levantou-se e foi batizado.
Καὶ εὐθέως ἀπέπεσον ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν αὐτοῦ ὡσεὶ λεπίδες, ἀνέβλεψέ τε παραχρῆμα, καὶ ἀναστὰς ἐβαπτίσθη,
kai eutheos apepeson apo ton ofthalmon autu hosei lepides aneblepse te parachrema kai anastas ebaptisthe
19E, depois de ter-se alimentado, sentiu-se fortalecido. Então, permaneceu em Damasco alguns dias com os discípulos.
καὶ λαβὼν τροφὴν ἐνίσχυσεν. Ἐγένετο δὲ ὁ Σαῦλος μετὰ τῶν ἐν Δαμασκῷ μαθητῶν ἡμέρας τινάς.
kai labon trofen enischusen egeneto de ho saulos meta ton en damasko matheton hemeras tinas
20E logo pregava, nas sinagogas, a Jesus, afirmando que este é o Filho de Deus.
Καὶ εὐθέως ἐν ταῖς συναγωγαῖς ἐκήρυσσε τὸν Χριστόν, ὅτι οὗτός ἐστιν ὁ υἱὸς τοῦ Θεοῦ.
kai eutheos en tais sunagogais ekerusse ton christon hoti hutos estin ho huios tu theu
21Ora, todos os que o ouviam estavam atônitos e diziam: Não é este o que exterminava em Jerusalém os que invocavam o nome de Jesus e para aqui veio precisamente com o fim de os levar amarrados aos principais sacerdotes?
Ἐξίσταντο δὲ πάντες οἱ ἀκούοντες καὶ ἔλεγον, Οὐχ οὗτός ἐστιν ὁ πορθήσας ἐν Ἱερουσαλὴμ τοὺς ἐπικαλουμένους τὸ ὄνομα τοῦτο, καὶ ὧδε εἰς τοῦτο ἐληλύθει ἵνα δεδεμένους αὐτοὺς ἀγάγῃ ἐπὶ τοὺς ἀρχιερεῖς;
existanto de pantes hoi akuontes kai elegon uch hutos estin ho porthesas en hierusalem tus epikalumenus to onoma tuto kai hode eis tuto eleluthei hina dedemenus autus agage epi tus archiereis
22Saulo, porém, mais e mais se fortalecia e confundia os judeus que moravam em Damasco, demonstrando que Jesus é o Cristo.
Σαῦλος δὲ μᾶλλον ἐνεδυναμοῦτο, καὶ συνέχυνε τοὺς Ἰουδαίους τοὺς κατοικοῦντας ἐν Δαμασκῷ, συμβιβάζων ὅτι οὗτός ἐστιν ὁ Χριστός.
saulos de mallon enedunamuto kai sunechune tus iudaius tus katoikuntas en damasko sumbibadzon hoti hutos estin ho christos
23Decorridos muitos dias, os judeus deliberaram entre si tirar-lhe a vida;
Ὡς δὲ ἐπληροῦντο ἡμέραι ἱκαναί, συνεβουλεύσαντο οἱ Ἰουδαῖοι ἀνελεῖν αὐτόν·
hos de eplerunto hemerai hikanai sunebuleusanto hoi iudaioi anelein auton
24porém o plano deles chegou ao conhecimento de Saulo. Dia e noite guardavam também as portas, para o matarem.
ἐγνώσθη δὲ τῷ Σαύλῳ ἡ ἐπιβουλὴ αὐτῶν. Παρετήρουν τε τὰς πύλας ἡμέρας τε καὶ νυκτός, ὅπως αὐτὸν ἀνέλωσι·
egnosthe de to saulo he epibule auton pareterun te tas pulas hemeras te kai nuktos hopos auton anelosi
25Mas os seus discípulos tomaram-no de noite e, colocando-o num cesto, desceram-no pela muralha.
λαβόντες δὲ αὐτὸν οἱ μαθηταὶ νυκτός, καθῆκαν διὰ τοῦ τείχους, χαλάσαντες ἐν σπυρίδι.
labontes de auton hoi mathetai nuktos kathekan dia tu teichus chalasantes en spuridi
26Tendo chegado a Jerusalém, procurou juntar-se com os discípulos; todos, porém, o temiam, não acreditando que ele fosse discípulo.
Παραγενόμενος δὲ ὁ Σαῦλος εἰς Ἱερουσαλήμ, ἐπειρᾶτο κολλᾶσθαι τοῖς μαθηταῖς· καὶ πάντες ἐφοβοῦντο αὐτόν, μὴ πιστεύοντες ὅτι ἐστὶ μαθητής.
paragenomenos de ho saulos eis hierusalem epeirato kollasthai tois mathetais kai pantes efobunto auton me pisteuontes hoti esti mathetes
27Mas Barnabé, tomando-o consigo, levou-o aos apóstolos; e contou-lhes como ele vira o Senhor no caminho, e que este lhe falara, e como em Damasco pregara ousadamente em nome de Jesus.
Βαρνάβας δὲ ἐπιλαβόμενος αὐτὸν ἤγαγε πρὸς τοὺς ἀποστόλους, καὶ διηγήσατο αὐτοῖς πῶς ἐν τῇ ὁδῷ εἶδε τὸν Κύριον, καὶ ὅτι ἐλάλησεν αὐτῷ, καὶ πῶς ἐν Δαμασκῷ ἐπαρρησιάσατο ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ Ἰησοῦ.
barnabas de epilabomenos auton egage pros tus apostolus kai diegesato autois pos en te hodo eide ton kurion kai hoti elalesen auto kai pos en damasko eparresiasato en to onomati tu iesu
28Estava com eles em Jerusalém, entrando e saindo, pregando ousadamente em nome do Senhor.
Καὶ ἦν μετ᾿ αὐτῶν εἰσπορευόμενος καὶ ἐκπορευόμενος ἐν Ἱερουσαλήμ, καὶ παρρησιαζόμενος ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ,
kai en met auton eisporeuomenos kai ekporeuomenos en hierusalem kai parresiadzomenos en to onomati tu kuriu iesu
29Falava e discutia com os helenistas; mas eles procuravam tirar-lhe a vida.
ἐλάλει τε καὶ συνεζήτει πρὸς τοὺς Ἑλληνιστάς· οἱ δὲ ἐπεχείρουν αὐτὸν ἀνελεῖν.
elalei te kai sunedzetei pros tus hellenistas hoi de epecheirun auton anelein
30Tendo, porém, isto chegado ao conhecimento dos irmãos, levaram-no até Cesareia e dali o enviaram para Tarso.
Ἐπιγνόντες δὲ οἱ ἀδελφοὶ κατήγαγον αὐτὸν εἰς Καισάρειαν, καὶ ἐξαπέστειλαν αὐτὸν εἰς Ταρσόν.
epignontes de hoi adelfoi kategagon auton eis kaisareian kai exapesteilan auton eis tarson
31A igreja, na verdade, tinha paz por toda a Judeia, Galileia e Samaria, edificando-se e caminhando no temor do Senhor, e, no conforto do Espírito Santo, crescia em número.
Αἱ μὲν οὖν ἐκκλησίαι καθ᾿ ὅλης τῆς Ἰουδαίας καὶ Γαλιλαίας καὶ Σαμαρείας εἶχον εἰρήνην οἰκοδομούμεναι, καὶ πορευόμεναι τῷ φόβῳ τοῦ Κυρίου καὶ τῇ παρακλήσει τοῦ ἁγίου πνεύματος ἐπληθύνοντο.
hai men un ekklesiai kath holes tes iudaias kai galilaias kai samareias eichon eirenen oikodomumenai kai poreuomenai to fobo tu kuriu kai te paraklesei tu hagiu pneumatos eplethunonto
32Passando Pedro por toda parte, desceu também aos santos que habitavam em Lida.
Ἐγένετο δὲ Πέτρον διερχόμενον διὰ πάντων κατελθεῖν καὶ πρὸς τοὺς ἁγίους τοὺς κατοικοῦντας Λύδδαν.
egeneto de petron dierchomenon dia panton katelthein kai pros tus hagius tus katoikuntas luddan
33Encontrou ali certo homem, chamado Eneias, que havia oito anos jazia de cama, pois era paralítico.
Εὗρε δὲ ἐκεῖ ἄνθρωπόν τινα Αἰνέαν ὀνόματι, ἐξ ἐτῶν ὀκτὼ κατακείμενον ἐπὶ κραββάτῳ, ὃς ἦν παραλελυμένος.
heure de ekei anthropon tina ainean onomati ex eton okto katakeimenon epi krabbato hos en paralelumenos
34Disse-lhe Pedro: Eneias, Jesus Cristo te cura! Levanta-te e arruma o teu leito. Ele, imediatamente, se levantou.
Καὶ εἶπεν αὐτῷ ὁ Πέτρος, Αἰνέα, ἰᾶταί σε Ἰησοῦς ὁ Χριστός· ἀνάστηθι καὶ στρῶσον σεαυτῷ. Καὶ εὐθέως ἀνέστη.
kai eipen auto ho petros ainea iatai se iesus ho christos anastethi kai stroson seauto kai eutheos aneste
35Viram-no todos os habitantes de Lida e Sarona, os quais se converteram ao Senhor.
Καὶ εἶδον αὐτὸν πάντες οἱ κατοικοῦντες Λύδδαν καὶ τὸν Σάρωνα, οἵτινες ἐπέστρεψαν ἐπὶ τὸν Κύριον.
kai eidon auton pantes hoi katoikuntes luddan kai ton sarona hoitines epestrepsan epi ton kurion
36Havia em Jope uma discípula por nome Tabita, nome este que, traduzido, quer dizer Dorcas; era ela notável pelas boas obras e esmolas que fazia.
Ἐν Ἰόππῃ δέ τις ἦν μαθήτρια ὀνόματι Ταβιθά, ἣ διερμηνευομένη λέγεται Δορκάς· αὕτη ἦν πλήρης ἀγαθῶν ἔργων καὶ ἐλεημοσυνῶν ὧν ἐποίει.
en ioppe de tis en mathetria onomati tabitha he diermeneuomene legetai dorkas haute en pleres agathon ergon kai eleemosunon hon epoiei
37Ora, aconteceu, naqueles dias, que ela adoeceu e veio a morrer; e, depois de a lavarem, puseram-na no cenáculo.
Ἐγένετο δὲ ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις ἀσθενήσασαν αὐτὴν ἀποθανεῖν· λούσαντες δὲ αὐτὴν ἔθηκαν ἐν ὑπερῴῳ.
egeneto de en tais hemerais ekeinais asthenesasan auten apothanein lusantes de auten ethekan en huperoo
38Como Lida era perto de Jope, ouvindo os discípulos que Pedro estava ali, enviaram-lhe dois homens que lhe pedissem: Não demores em vir ter conosco.
Ἐγγὺς δὲ οὔσης Λύδδης τῇ Ἰόππῃ, οἱ μαθηταὶ ἀκούσαντες ὅτι Πέτρος ἐστὶν ἐν αὐτῇ, ἀπέστειλαν δύο ἄνδρας πρὸς αὐτόν, παρακαλοῦντες μὴ ὀκνῆσαι διελθεῖν ἕως αὐτῶν.
engus de uses luddes te ioppe hoi mathetai akusantes hoti petros estin en aute apesteilan duo andras pros auton parakaluntes me oknesai dielthein heos auton
39Pedro atendeu e foi com eles. Tendo chegado, conduziram-no para o cenáculo; e todas as viúvas o cercaram, chorando e mostrando-lhe túnicas e vestidos que Dorcas fizera enquanto estava com elas.
Ἀναστὰς δὲ Πέτρος συνῆλθεν αὐτοῖς· ὃν παραγενόμενον ἀνήγαγον εἰς τὸ ὑπερῷον, καὶ παρέστησαν αὐτῷ πᾶσαι αἱ χῆραι κλαίουσαι καὶ ἐπιδεικνύμεναι χιτῶνας καὶ ἱμάτια ὅσα ἐποίει μετ᾿ αὐτῶν οὖσα ἡ Δορκάς.
anastas de petros sunelthen autois hon paragenomenon anegagon eis to huperoon kai parestesan auto pasai hai cherai klaiusai kai epideiknumenai chitonas kai himatia hosa epoiei met auton usa he dorkas
40Mas Pedro, tendo feito sair a todos, pondo-se de joelhos, orou; e, voltando-se para o corpo, disse: Tabita, levanta-te! Ela abriu os olhos e, vendo a Pedro, sentou-se.
Ἐκβαλὼν δὲ ἔξω πάντας ὁ Πέτρος θεὶς τὰ γόνατα προσηύξατο· καὶ ἐπιστρέψας πρὸς τὸ σῶμα, εἶπε, Ταβιθά, ἀνάστηθι. Ἡ δὲ ἤνοιξε τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτῆς· καὶ ἰδοῦσα τὸν Πέτρον, ἀνεκάθισε.
ekbalon de exo pantas ho petros theis ta gonata proseuxato kai epistrepsas pros to soma eipe tabitha anastethi he de enoixe tus ofthalmus autes kai idusa ton petron anekathise
41Ele, dando-lhe a mão, levantou-a; e, chamando os santos, especialmente as viúvas, apresentou-a viva.
Δοὺς δὲ αὐτῇ χεῖρα, ἀνέστησεν αὐτήν· φωνήσας δὲ τοὺς ἁγίους καὶ τὰς χήρας, παρέστησεν αὐτὴν ζῶσαν.
dus de aute cheira anestesen auten fonesas de tus hagius kai tas cheras parestesen auten dzosan
42Isto se tornou conhecido por toda Jope, e muitos creram no Senhor.
Γνωστὸν δὲ ἐγένετο καθ᾿ ὅλης τῆς Ἰόππης, καὶ πολλοὶ ἐπίστευσαν ἐπὶ τὸν Κύριον.
gnoston de egeneto kath holes tes ioppes kai polloi episteusan epi ton kurion
43Pedro ficou em Jope muitos dias, em casa de um curtidor chamado Simão.
Ἐγένετο δὲ ἡμέρας ἱκανὰς μεῖναι αὐτὸν ἐν Ἰόππῃ παρά τινι Σίμωνι βυρσεῖ.
egeneto de hemeras hikanas meinai auton en ioppe para tini simoni bursei
Abre el Generador de Estudios Bíblicos con este pasaje ya cargado. El estudio es investigación según las reglas que usted defina, no un sermón terminado.
Texto bíblico de la Almeida Revista e Atualizada (ARA) © 1993 Sociedade Bíblica do Brasil. Todos los derechos reservados. Usado con permiso, a través de API.Bible.
Texto griego del Nuevo Testamento (Textus Receptus), dominio público, en la edición digital distribuida por eBible.org, con notas de aparato de Adam Boyd.
Texto proporcionado por API.Bible · Derechos de autor de las traducciones