A person doesn't die when they stop breathing, but when they stop dreaming!

VOO 56
pt·en·es
Log inPlans

All booksAll chapters

John 1

Almeida Revista e Atualizada (ARA) + Textus Receptus (TR)

Hide the originalView word by word
Translation:BLIVREARARC69NTLH

Below each verse in the original comes an approximate reading, in italics, for anyone who wants to pronounce the text aloud. It is not academic transliteration: it does not mark stress or settle the cases that depend on grammatical analysis, and the four-letter Name is read “Yahweh”, by the founder’s decision — the Hebrew pointing instructs saying “Adonai”, and Portuguese Bibles render it “SENHOR”.

1No princípio era o Verbo, e o Verbo estava com Deus, e o Verbo era Deus.

Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν Θεόν, καὶ Θεὸς ἦν ὁ λόγος.

en arche en ho logos kai ho logos en pros ton theon kai theos en ho logos

2Ele estava no princípio com Deus.

Οὗτος ἦν ἐν ἀρχῇ πρὸς τὸν Θεόν.

hutos en en arche pros ton theon

3Todas as coisas foram feitas por intermédio dele, e, sem ele, nada do que foi feito se fez.

Πάντα δι᾿ αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἓν ὃ γέγονεν.

panta di autu egeneto kai choris autu egeneto ude hen ho gegonen

4A vida estava nele e a vida era a luz dos homens.

Ἐν αὐτῷ ζωὴ ἦν, καὶ ἡ ζωὴ ἦν τὸ φῶς τῶν ἀνθρώπων,

en auto dzoe en kai he dzoe en to fos ton anthropon

5A luz resplandece nas trevas, e as trevas não prevaleceram contra ela.

καὶ τὸ φῶς ἐν τῇ σκοτίᾳ φαίνει, καὶ ἡ σκοτία αὐτὸ οὐ κατέλαβεν.

kai to fos en te skotia fainei kai he skotia auto u katelaben

6Houve um homem enviado por Deus cujo nome era João.

Ἐγένετο ἄνθρωπος ἀπεσταλμένος παρὰ Θεοῦ, ὄνομα αὐτῷ Ἰωάννης.

egeneto anthropos apestalmenos para theu onoma auto ioannes

7Este veio como testemunha para que testificasse a respeito da luz, a fim de todos virem a crer por intermédio dele.

Οὗτος ἦλθεν εἰς μαρτυρίαν, ἵνα μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ φωτός, ἵνα πάντες πιστεύσωσι δι᾿ αὐτοῦ.

hutos elthen eis marturian hina marturese peri tu fotos hina pantes pisteusosi di autu

8Ele não era a luz, mas veio para que testificasse da luz,

Οὐκ ἦν ἐκεῖνος τὸ φῶς, ἀλλ᾿ ἵνα μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ φωτός.

uk en ekeinos to fos all hina marturese peri tu fotos

9a saber, a verdadeira luz, que, vinda ao mundo, ilumina a todo homem.

Ἦν τὸ φῶς τὸ ἀληθινόν, ὃ φωτίζει πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμενον εἰς τὸν κόσμον.

en to fos to alethinon ho fotidzei panta anthropon erchomenon eis ton kosmon

10O Verbo estava no mundo, o mundo foi feito por intermédio dele, mas o mundo não o conheceu.

Ἐν τῷ κόσμῳ ἦν, καὶ ὁ κόσμος δι᾿ αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ ὁ κόσμος αὐτὸν οὐκ ἔγνω.

en to kosmo en kai ho kosmos di autu egeneto kai ho kosmos auton uk egno

11Veio para o que era seu, e os seus não o receberam.

Εἰς τὰ ἴδια ἦλθε, καὶ οἱ ἴδιοι αὐτὸν οὐ παρέλαβον.

eis ta idia elthe kai hoi idioi auton u parelabon

12Mas, a todos quantos o receberam, deu-lhes o poder de serem feitos filhos de Deus, a saber, aos que creem no seu nome;

Ὅσοι δὲ ἔλαβον αὐτόν, ἔδωκεν αὐτοῖς ἐξουσίαν τέκνα Θεοῦ γενέσθαι, τοῖς πιστεύουσιν εἰς τὸ ὄνομα αὐτοῦ·

hosoi de elabon auton edoken autois exusian tekna theu genesthai tois pisteuusin eis to onoma autu

13os quais não nasceram do sangue, nem da vontade da carne, nem da vontade do homem, mas de Deus.

οἳ οὐκ ἐξ αἱμάτων, οὐδὲ ἐκ θελήματος σαρκός, οὐδὲ ἐκ θελήματος ἀνδρός, ἀλλ᾿ ἐκ Θεοῦ ἐγεννήθησαν.

hoi uk ex haimaton ude ek thelematos sarkos ude ek thelematos andros all ek theu egennethesan

14E o Verbo se fez carne e habitou entre nós, cheio de graça e de verdade, e vimos a sua glória, glória como do unigênito do Pai.

Καὶ ὁ λόγος σὰρξ ἐγένετο, καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν — καὶ ἐθεασάμεθα τὴν δόξαν αὐτοῦ, δόξαν ὡς μονογενοῦς παρὰ πατρός — πλήρης χάριτος καὶ ἀληθείας.

kai ho logos sarx egeneto kai eskenosen en hemin kai etheasametha ten doxan autu doxan hos monogenus para patros pleres charitos kai aletheias

15João testemunha a respeito dele e exclama: Este é o de quem eu disse: o que vem depois de mim tem, contudo, a primazia, porquanto já existia antes de mim.

Ἰωάννης μαρτυρεῖ περὶ αὐτοῦ, καὶ κέκραγε λέγων, Οὗτος ἦν ὃν εἶπον, Ὁ ὀπίσω μου ἐρχόμενος ἔμπροσθέν μου γέγονεν· ὅτι πρῶτός μου ἦν.

ioannes marturei peri autu kai kekrage legon hutos en hon eipon ho opiso mu erchomenos emprosthen mu gegonen hoti protos mu en

16Porque todos nós temos recebido da sua plenitude e graça sobre graça.

Καὶ ἐκ τοῦ πληρώματος αὐτοῦ ἡμεῖς πάντες ἐλάβομεν, καὶ χάριν ἀντὶ χάριτος.

kai ek tu pleromatos autu hemeis pantes elabomen kai charin anti charitos

17Porque a lei foi dada por intermédio de Moisés; a graça e a verdade vieram por meio de Jesus Cristo.

Ὅτι ὁ νόμος διὰ Μωσέως ἐδόθη, ἡ χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐγένετο.

hoti ho nomos dia moseos edothe he charis kai he aletheia dia iesu christu egeneto

18Ninguém jamais viu a Deus; o Deus unigênito, que está no seio do Pai, é quem o revelou.

Θεὸν οὐδεὶς ἑώρακε πώποτε· ὁ μονογενὴς υἱός, ὁ ὢν εἰς τὸν κόλπον τοῦ πατρός, ἐκεῖνος ἐξηγήσατο.

theon udeis heorake popote ho monogenes huios ho on eis ton kolpon tu patros ekeinos exegesato

19Este foi o testemunho de João, quando os judeus lhe enviaram de Jerusalém sacerdotes e levitas para lhe perguntarem: Quem és tu?

Καὶ αὕτη ἐστὶν ἡ μαρτυρία τοῦ Ἰωάννου, ὅτε ἀπέστειλαν οἱ Ἰουδαῖοι ἐξ Ἱεροσολύμων ἱερεῖς καὶ Λευΐτας ἵνα ἐρωτήσωσιν αὐτόν, Σὺ τίς εἶ;

kai haute estin he marturia tu ioannu hote apesteilan hoi iudaioi ex hierosolumon hiereis kai leuitas hina erotesosin auton su tis ei

20Ele confessou e não negou; confessou: Eu não sou o Cristo.

Καὶ ὡμολόγησε, καὶ οὐκ ἠρνήσατο· καὶ ὡμολόγησεν ὅτι Οὐκ εἰμὶ ἐγὼ ὁ Χριστός.

kai homologese kai uk ernesato kai homologesen hoti uk eimi ego ho christos

21Então, lhe perguntaram: Quem és, pois? És tu Elias? Ele disse: Não sou. És tu o profeta? Respondeu: Não.

Καὶ ἠρώτησαν αὐτόν, Τί οὖν; Ἠλίας εἶ σύ; Καὶ λέγει, Οὐκ εἰμί. Ὁ προφήτης εἶ σύ; Καὶ ἀπεκρίθη, Οὔ.

kai erotesan auton ti un elias ei su kai legei uk eimi ho profetes ei su kai apekrithe u

22Disseram-lhe, pois: Declara-nos quem és, para que demos resposta àqueles que nos enviaram; que dizes a respeito de ti mesmo?

Εἶπον οὖν αὐτῷ, Τίς εἶ; Ἵνα ἀπόκρισιν δῶμεν τοῖς πέμψασιν ἡμᾶς. Τί λέγεις περὶ σεαυτοῦ;

eipon un auto tis ei hina apokrisin domen tois pempsasin hemas ti legeis peri seautu

23Então, ele respondeu: Eu sou a voz do que clama no deserto: Endireitai o caminho do Senhor, como disse o profeta Isaías.

Ἔφη, Ἐγὼ φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ, Εὐθύνατε τὴν ὁδὸν Κυρίου, καθὼς εἶπεν Ἠσαΐας ὁ προφήτης.

efe ego fone boontos en te eremo euthunate ten hodon kuriu kathos eipen esaias ho profetes

24Ora, os que haviam sido enviados eram de entre os fariseus.

Καὶ οἱ ἀπεσταλμένοι ἦσαν ἐκ τῶν Φαρισαίων.

kai hoi apestalmenoi esan ek ton farisaion

25E perguntaram-lhe: Então, por que batizas, se não és o Cristo, nem Elias, nem o profeta?

Καὶ ἠρώτησαν αὐτόν, καὶ εἶπον αὐτῷ, Τί οὖν βαπτίζεις, εἰ σὺ οὐκ εἶ ὁ Χριστός, οὔτε Ἠλίας, οὔτε ὁ προφήτης;

kai erotesan auton kai eipon auto ti un baptidzeis ei su uk ei ho christos ute elias ute ho profetes

26Respondeu-lhes João: Eu batizo com água; mas, no meio de vós, está quem vós não conheceis,

Ἀπεκρίθη αὐτοῖς ὁ Ἰωάννης λέγων, Ἐγὼ βαπτίζω ἐν ὕδατι· μέσος δὲ ὑμῶν ἕστηκεν ὃν ὑμεῖς οὐκ οἴδατε.

apekrithe autois ho ioannes legon ego baptidzo en hudati mesos de humon hesteken hon humeis uk oidate

27o qual vem após mim, do qual não sou digno de desatar-lhe as correias das sandálias.

Αὐτός ἐστιν ὁ ὀπίσω μου ἐρχόμενος, ὃς ἔμπροσθέν μου γέγονεν· οὗ ἐγὼ οὐκ εἰμὶ ἄξιος ἵνα λύσω αὐτοῦ τὸν ἱμάντα τοῦ ὑποδήματος.

autos estin ho opiso mu erchomenos hos emprosthen mu gegonen hu ego uk eimi axios hina luso autu ton himanta tu hupodematos

28Estas coisas se passaram em Betânia, do outro lado do Jordão, onde João estava batizando.

Ταῦτα ἐν Βηθαβαρᾶ ἐγένετο πέραν τοῦ Ἰορδάνου, ὅπου ἦν Ἰωάννης βαπτίζων.

tauta en bethabara egeneto peran tu iordanu hopu en ioannes baptidzon

29No dia seguinte, viu João a Jesus, que vinha para ele, e disse: Eis o Cordeiro de Deus, que tira o pecado do mundo!

Τῇ ἐπαύριον βλέπει ὁ Ἰωάννης τὸν Ἰησοῦν ἐρχόμενον πρὸς αὐτόν, καὶ λέγει, Ἴδε ὁ ἀμνὸς τοῦ Θεοῦ, ὁ αἴρων τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου.

te epaurion blepei ho ioannes ton iesun erchomenon pros auton kai legei ide ho amnos tu theu ho airon ten hamartian tu kosmu

30É este a favor de quem eu disse: após mim vem um varão que tem a primazia, porque já existia antes de mim.

Οὗτός ἐστι περὶ οὗ ἐγὼ εἶπον, Ὀπίσω μου ἔρχεται ἀνὴρ ὃς ἔμπροσθέν μου γέγονεν, ὅτι πρῶτός μου ἦν.

hutos esti peri hu ego eipon opiso mu erchetai aner hos emprosthen mu gegonen hoti protos mu en

31Eu mesmo não o conhecia, mas, a fim de que ele fosse manifestado a Israel, vim, por isso, batizando com água.

Κἀγὼ οὐκ ᾔδειν αὐτόν· ἀλλ᾿ ἵνα φανερωθῇ τῷ Ἰσραήλ, διὰ τοῦτο ἦλθον ἐγὼ ἐν τῷ ὕδατι βαπτίζων.

kago uk edein auton all hina fanerothe to israel dia tuto elthon ego en to hudati baptidzon

32E João testemunhou, dizendo: Vi o Espírito descer do céu como pomba e pousar sobre ele.

Καὶ ἐμαρτύρησεν Ἰωάννης λέγων ὅτι Τεθέαμαι τὸ πνεῦμα καταβαῖνον ὡσεὶ περιστερὰν ἐξ οὐρανοῦ, καὶ ἔμεινεν ἐπ᾿ αὐτόν.

kai emarturesen ioannes legon hoti tetheamai to pneuma katabainon hosei peristeran ex uranu kai emeinen ep auton

33Eu não o conhecia; aquele, porém, que me enviou a batizar com água me disse: Aquele sobre quem vires descer e pousar o Espírito, esse é o que batiza com o Espírito Santo.

Κἀγὼ οὐκ ᾔδειν αὐτόν· ἀλλ᾿ ὁ πέμψας με βαπτίζειν ἐν ὕδατι, ἐκεῖνός μοι εἶπεν, Ἐφ᾿ ὃν ἂν ἴδῃς τὸ πνεῦμα καταβαῖνον καὶ μένον ἐπ᾿ αὐτόν, οὗτός ἐστιν ὁ βαπτίζων ἐν πνεύματι ἁγίῳ.

kago uk edein auton all ho pempsas me baptidzein en hudati ekeinos moi eipen ef hon an ides to pneuma katabainon kai menon ep auton hutos estin ho baptidzon en pneumati hagio

34Pois eu, de fato, vi e tenho testificado que ele é o Filho de Deus.

Κἀγὼ ἑώρακα, καὶ μεμαρτύρηκα ὅτι οὗτός ἐστιν ὁ υἱὸς τοῦ Θεοῦ.

kago heoraka kai memartureka hoti hutos estin ho huios tu theu

35No dia seguinte, estava João outra vez na companhia de dois dos seus discípulos

Τῇ ἐπαύριον πάλιν εἱστήκει ὁ Ἰωάννης, καὶ ἐκ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ δύο·

te epaurion palin heistekei ho ioannes kai ek ton matheton autu duo

36e, vendo Jesus passar, disse: Eis o Cordeiro de Deus!

καὶ ἐμβλέψας τῷ Ἰησοῦ περιπατοῦντι, λέγει, Ἴδε ὁ ἀμνὸς τοῦ Θεοῦ.

kai emblepsas to iesu peripatunti legei ide ho amnos tu theu

37Os dois discípulos, ouvindo-o dizer isto, seguiram Jesus.

Καὶ ἤκουσαν αὐτοῦ οἱ δύο μαθηταὶ λαλοῦντος, καὶ ἠκολούθησαν τῷ Ἰησοῦ.

kai ekusan autu hoi duo mathetai laluntos kai ekoluthesan to iesu

38E Jesus, voltando-se e vendo que o seguiam, disse-lhes: Que buscais? Disseram-lhe: Rabi (que quer dizer Mestre), onde assistes?

Στραφεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς καὶ θεασάμενος αὐτοὺς ἀκολουθοῦντας, λέγει αὐτοῖς, Τί ζητεῖτε; Οἱ δὲ εἶπον αὐτῷ, Ῥαββί — ὃ λέγεται ἑρμηνευόμενον, Διδάσκαλε — ποῦ μένεις;

strafeis de ho iesus kai theasamenos autus akoluthuntas legei autois ti dzeteite hoi de eipon auto rhabbi ho legetai hermeneuomenon didaskale pu meneis

39Respondeu-lhes: Vinde e vede. Foram, pois, e viram onde Jesus estava morando; e ficaram com ele aquele dia, sendo mais ou menos a hora décima.

Λέγει αὐτοῖς, Ἔρχεσθε καὶ ἴδετε. Ἦλθον καὶ εἶδον ποῦ μένει· καὶ παρ᾿ αὐτῷ ἔμειναν τὴν ἡμέραν ἐκείνην· ὥρα δὲ ἦν ὡς δεκάτη.

legei autois erchesthe kai idete elthon kai eidon pu menei kai par auto emeinan ten hemeran ekeinen hora de en hos dekate

40Era André, o irmão de Simão Pedro, um dos dois que tinham ouvido o testemunho de João e seguido Jesus.

Ἦν Ἀνδρέας ὁ ἀδελφὸς Σίμωνος Πέτρου εἷς ἐκ τῶν δύο τῶν ἀκουσάντων παρὰ Ἰωάννου καὶ ἀκολουθησάντων αὐτῷ.

en andreas ho adelfos simonos petru heis ek ton duo ton akusanton para ioannu kai akoluthesanton auto

41Ele achou primeiro o seu próprio irmão, Simão, a quem disse: Achamos o Messias (que quer dizer Cristo),

Εὑρίσκει οὗτος πρῶτος τὸν ἀδελφὸν τὸν ἴδιον Σίμωνα, καὶ λέγει αὐτῷ, Εὑρήκαμεν τὸν Μεσσίαν — ὅ ἐστι μεθερμηνευόμενον, ὁ Χριστός.

heuriskei hutos protos ton adelfon ton idion simona kai legei auto heurekamen ton messian ho esti methermeneuomenon ho christos

42e o levou a Jesus. Olhando Jesus para ele, disse: Tu és Simão, o filho de João; tu serás chamado Cefas (que quer dizer Pedro).

Καὶ ἤγαγεν αὐτὸν πρὸς τὸν Ἰησοῦν. Ἐμβλέψας δὲ αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς εἶπε, Σὺ εἶ Σίμων ὁ υἱὸς Ἰωνᾶ· σὺ κληθήσῃ Κηφᾶς — ὃ ἑρμηνεύεται Πέτρος.

kai egagen auton pros ton iesun emblepsas de auto ho iesus eipe su ei simon ho huios iona su klethese kefas ho hermeneuetai petros

43No dia imediato, resolveu Jesus partir para a Galileia e encontrou a Filipe, a quem disse: Segue-me.

Τῇ ἐπαύριον ἠθέλησεν ὁ Ἰησοῦς ἐξελθεῖν εἰς τὴν Γαλιλαίαν, καὶ εὑρίσκει Φίλιππον, καὶ λέγει αὐτῷ, Ἀκολούθει μοι.

te epaurion ethelesen ho iesus exelthein eis ten galilaian kai heuriskei filippon kai legei auto akoluthei moi

44Ora, Filipe era de Betsaida, cidade de André e de Pedro.

Ἦν δὲ ὁ Φίλιππος ἀπὸ Βηθσαϊδά, ἐκ τῆς πόλεως Ἀνδρέου καὶ Πέτρου.

en de ho filippos apo bethsaida ek tes poleos andreu kai petru

45Filipe encontrou a Natanael e disse-lhe: Achamos aquele de quem Moisés escreveu na lei, e a quem se referiram os profetas: Jesus, o Nazareno, filho de José.

Εὑρίσκει Φίλιππος τὸν Ναθαναήλ, καὶ λέγει αὐτῷ, Ὃν ἔγραψε Μωσῆς ἐν τῷ νόμῳ καὶ οἱ προφῆται εὑρήκαμεν, Ἰησοῦν τὸν υἱὸν τοῦ Ἰωσὴφ τὸν ἀπὸ Ναζαρέθ.

heuriskei filippos ton nathanael kai legei auto hon egrapse moses en to nomo kai hoi profetai heurekamen iesun ton huion tu iosef ton apo nadzareth

46Perguntou-lhe Natanael: De Nazaré pode sair alguma coisa boa? Respondeu-lhe Filipe: Vem e vê.

Καὶ εἶπεν αὐτῷ Ναθαναήλ, Ἐκ Ναζαρὲθ δύναταί τι ἀγαθὸν εἶναι; Λέγει αὐτῷ Φίλιππος, Ἔρχου καὶ ἴδε.

kai eipen auto nathanael ek nadzareth dunatai ti agathon einai legei auto filippos erchu kai ide

47Jesus viu Natanael aproximar-se e disse a seu respeito: Eis um verdadeiro israelita, em quem não há dolo!

Εἶδεν ὁ Ἰησοῦς τὸν Ναθαναὴλ ἐρχόμενον πρὸς αὐτόν, καὶ λέγει περὶ αὐτοῦ, Ἴδε ἀληθῶς Ἰσραηλίτης, ἐν ᾧ δόλος οὐκ ἔστι.

eiden ho iesus ton nathanael erchomenon pros auton kai legei peri autu ide alethos israelites en ho dolos uk esti

48Perguntou-lhe Natanael: Donde me conheces? Respondeu-lhe Jesus: Antes de Filipe te chamar, eu te vi, quando estavas debaixo da figueira.

Λέγει αὐτῷ Ναθαναήλ, Πόθεν με γινώσκεις; Ἀπεκρίθη ὁ Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῷ, Πρὸ τοῦ σε Φίλιππον φωνῆσαι, ὄντα ὑπὸ τὴν συκῆν, εἶδόν σε.

legei auto nathanael pothen me ginoskeis apekrithe ho iesus kai eipen auto pro tu se filippon fonesai onta hupo ten suken eidon se

49Então, exclamou Natanael: Mestre, tu és o Filho de Deus, tu és o Rei de Israel!

Ἀπεκρίθη Ναθαναὴλ καὶ λέγει αὐτῷ, Ῥαββί, σὺ εἶ ὁ υἱὸς τοῦ Θεοῦ, σὺ εἶ ὁ βασιλεὺς τοῦ Ἰσραήλ.

apekrithe nathanael kai legei auto rhabbi su ei ho huios tu theu su ei ho basileus tu israel

50Ao que Jesus lhe respondeu: Porque te disse que te vi debaixo da figueira, crês? Pois maiores coisas do que estas verás.

Ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῷ, Ὅτι εἶπόν σοι, Εἶδόν σε ὑποκάτω τῆς συκῆς, πιστεύεις; Μείζω τούτων ὄψει.

apekrithe iesus kai eipen auto hoti eipon soi eidon se hupokato tes sukes pisteueis meidzo tuton opsei

51E acrescentou: Em verdade, em verdade vos digo que vereis o céu aberto e os anjos de Deus subindo e descendo sobre o Filho do Homem.

Καὶ λέγει αὐτῷ, Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἀπ᾿ ἄρτι ὄψεσθε τὸν οὐρανὸν ἀνεῳγότα, καὶ τοὺς ἀγγέλους τοῦ Θεοῦ ἀναβαίνοντας καὶ καταβαίνοντας ἐπὶ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου.

kai legei auto amen amen lego humin ap arti opsesthe ton uranon aneogota kai tus angelus tu theu anabainontas kai katabainontas epi ton huion tu anthropu

Previous: Luke 24Next: John 2
Generate a study on this passage

Opens the Bible Study Generator with this passage already filled in. The study is research under the rules you set, not a finished sermon.

Share

Scripture text from the Almeida Revista e Atualizada (ARA) © 1993 Sociedade Bíblica do Brasil. All rights reserved. Used by permission, through API.Bible.

Greek text of the New Testament (Textus Receptus), public domain, in the digital edition distributed by eBible.org, with apparatus notes by Adam Boyd.

Scripture provided by API.Bible · Copyright of the translations